telemetry
تېلېمېټري

تعریف:
د معلوماتو یا ډېټا لېږدول له لرې ځای څخه د الکترونیکي اړیکو او پام وړ اندازه کولو وسایلو په کارولو سره، چې په ځانګړې توګه په فضايي ماموریتونو، طبي وسیلو، یا صنعتي سیسټمونو کې کارول کېږي.

مثال:

• د سپوږمۍ څخه د ساینسي معلوماتو ترلاسه کول د تېلېمېټري په مرسته ترسره کېږي.
• د روغتیا مرکزونو کې د ناروغانو د زړه د ضربان څارنه د تېلېمېټري له لارې کېږي.

مترادف:

• لرې اندازه کول
• لرې څارنه

متضاد:

• مستقیم اندازه کول
• څارنه په ګډون

سېګريګېټډ
د پښتو مانا: جلا شوی، بېل شوی، تفریق شوی
د کارولو بېلګه:

• د نژاد پر بنسټ جلا شوي ښوونځي (segregated schools based on race).
• ناروغان د روغو خلکو څخه جلا ساتل کېږي (sick people are segregated from healthy ones).

فوری
معنی:

• چټک، ژر، بې درنگ
• نږدې، څنګ ته
• مستقیم، بې واسطه

مثالونه:

1. فوري درملنه - immediate treatment
2. فوري غبرګون - immediate response
3. فوري اړیکه - direct contact

مترادفونه:

• عاجل، سریع، بې وقفه، مستقیم

ریفرال

دستړاوالي (dastṛāwālī) - adjective

تعریف:

• د فکري یا احساساتي فشار، اندیښنې، یا ناراحتی حالت کې.
• د مالي ستونزو یا سختیو سره مخامخ.
• د مادي یا جسدي زیان یا فشار لاندې.

مثالونه:

• هغه د خپلې دندې له لاسه ورکولو وروسته ډیر دستړاوالی و.
• د سوداګرۍ دستړاوالي حالت د پورونو له امله دی.
• دستړاوالي جامې د کارموندنې یا زړه توب ښکاره کوي.

مترادفونه:

• اندیښمن (andīẍman)
• پریشان (prešān)
• تنګدست (tangdast)
• ځورول شوی (ẓorawul šewi)

متضادونه:

• آرام (ārām)
• خوشحال (xošhāl)
• بې پروا (be parwā)
• مالي خوندي (mālī xwandī)

correspondence

پښتو معنی:
۱. لیکنې/خطونه (لیکنې یا خطونه چې دوه کسان یا ادارې ترمنځ تبادله کېږي)
۲. مشابهت/مناسبت (د دوو شیانو یا مفکورو ترمنځ ورته والی یا اړیکه)
۳. مطابقت (د معلوماتو یا حقایقو سره سمون لرل)

مثالونه:

• د خطونو تبادله:
  زه د خپلې کورنۍ سره منظم لیکنې لرم.
  (I have regular correspondence with my family.)

• مشابهت:
  د دې دوو کیسو ترمنځ ډیر مناسبت شته.
  (There is a lot of correspondence between these two stories.)

• مطابقت:
  د هغه وینا د واقعیت سره مطابقت نهلري.
  (His statement shows no correspondence with the facts.)

مترادفونه:

• لیکونه، خطونه
• مشابهت، ورته والی
• مطابقت، سمون

څوک بل

aggregated (انګلیسي کلیمه)

پښتو مانا:

• ټولټال شوی (ṭol-ṭāl shawi) - په ټولټال ډول جمع شوی
• راټول شوی (rā-ṭol shawi) - یو ځای شوی
• مجموعي (majmū'ī) - د ټولو څخه جوړ شوی

تفصيلي تشريح: دا کلیمه د مختلفو شیانو، معلوماتو، یا ډیټا د یوې واحدې یا مجموعې په توګه د راټولولو یا جمع کولو عمل ته اشاره کوي. په عمومي ډول، دا د ډیرو اجزاوو د یوې ټولګې په توګه کارول کېږي.

د استعمال مثالونه:

1. The aggregated data shows an increase in sales.
   • ټولټال شوي ډیټا د پلور کچه زیاتوالي ښیي.
2. We aggregated all the reports into one document.
   • موږ ټول راپورونه یوې لیکنې کې راټول کړل.

مترادف کلیمې:

• Collected (راټول شوی)
• Combined (یوځای شوی)
• Accumulated (ډیر شوی)

متضاد کلیمې:

• Dispersed (وېشل شوی)
• Separated (جلا شوی)
• Individual (انفرادي)

as a whole
په ټوله توګه
په ټولیزه توګه
په مجموعي ډول

لارښود: دا اصطلاح د یوې ټولګې، سیستم، یا موضوع په بشپړه بڼه اشاره کوي، نه د هغې د جلا برخو په توګه.
مثال:

• We need to consider the plan as a whole.
  مونږ اړتیا لرو چې پلان په ټوله توګه وګورو.

ګټونکی
معنی: د څیزونو، معلوماتو، یا خلکو راټولولو کې ښکېل کس.
مثال: هغه د معلوماتو ګټونکی په څېړنه کې ډېر ماهر دی.

راغونډونکی
معنی: د توکو یا خلکو راټولولو مسئول کس.
مثال: د مالیاتو راغونډونکی هر میاشت له سوداګرو څخه پیسې راټولوي.

ټولونکی
معنی: د شیانو یا معلوماتو راټولولو کې فعال کس.
مثال: دا کتاب د فولکلوري کیسو ټولونکی لخوا لیکل شوی دی.